Hoop ontdekken achter wanhoop

NonFiction Photo belicht actuele onderwerpen, waaronder het verleden, heden en toekomst van de gaswinning. Hiervoor is in samenwerking met Canon een bijeenkomst georganiseerd met de deelnemers van het Young People Programme. Aangezien Groningen de dag daarvoor werd opgeschrikt door een aardbeving, kwam de actualiteit verbazingwekkend dichtbij.

Door Ingrid de Vries

Tot 2 juni is de zeventigste editie van de Zilveren Camera te bekijken in de synagoge. Daarnaast organiseert NonFiction Photo twee andere exposities: Gronings Gas en het Canon Young People Programme. Beide tentoonstellingen laten het verhaal zien achter de gaswinning in Groningen.

Voor de eerste keer in Nederland

Bijzonder is dat Canon voor het eerst het Young People Programme in Nederland aanbiedt en daarmee beleeft NonFiction Photo een primeur.

De twintig deelnemende leerlingen (13-18 jaar) van het Rudolph Pabus Cleveringa Lyceum in Appingedam hebben een driedaagse workshop gevolgd van landschapsfotograaf Bas Meelker en gingen op pad om foto’s te maken van hun eigen leefomgeving. Dat leverde indrukwekkende foto’s op die te zien zijn in de synagoge van Groningen. De expositie wil de nieuwe generatie een stem geven en mensen uitnodigen om mee te denken.

Andrea Hooymans (algemeen directeur NonFiction Photo) vertelt over het proces: “Je moet dan echt bij de basis beginnen. Sommige jongeren hebben nog nooit een camera aangeraakt. Het is fantastisch mee te maken dat leerlingen hun talent voor fotografie ontdekken. Of dat iemand besluit om verder te gaan in de journalistiek.”

De foto’s laten een volledig beeld zien

Momenteel is een selectie van hun werk te zien in de zijvleugel van de synagoge. Daarna reist de tentoonstelling verder naar Appingedam. De selectie van de werken is op een zorgvuldige manier tot stand gekomen. Andrea Hooymans vertelt hierover: “Het gaat daarbij niet om de mooiste of technisch beste foto, maar vooral om de vraag ‘welk verhaal wordt hier verteld?’ Het mooist is als de foto een volledig en breed beeld geeft.”

Volgens Antoine Verhoeven, directeur van Canon Nederland, werpt deze tentoonstelling een blik op de toekomst. Het gaat erom dat jongeren een stem krijgen. Niet alleen de gemaakte foto’s zijn daarbij belangrijk, maar ook het gesprek ná de foto: praten over ontwikkelingsdoelen (sustainability) en mogelijke oplossingen vinden.

De deelnemende leerlingen lijken deze middag spannend te vinden. Niet alleen mogen zij vertellen over hun werk, maar is er ook veel publiek op de tentoonstelling afgekomen. Naast de organisatie en makers achter het Canon Young People Programme, werden ook beleidsmakers uitgenodigd, waaronder Bert Raangs en Lea van der Tuin van de gemeente Appingedam en kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer.

 

Leerling van het Rudolph Pabus Cleveringa Lyceum in Appingedam voor haar werk. Foto: Joost Nuijten

Bloemen groeien op de puinhopen

Drie dagen zijn ontzettend kort om een camera te leren kennen, inhoudelijke keuzes te maken en een verhaal te vertellen. Toch is het resultaat van de leerlingen indrukwekkend. Hun foto’s zijn verschillend, maar er zijn ook duidelijke overeenkomsten te ontdekken. Telkens wordt een probleem in beeld gebracht, maar daarnaast bevat iedere afbeelding een teken van hoop. Die gelaagdheid in de foto’s is bijzonder om te ontdekken.

Bij de rookpluim van de Eemscentrale zijn zonnepanelen te zien: energiebronnen voor de toekomst. Een wijk waar vijfhonderd woningen moeten verdwijnen, wordt voorzien van lichte en veilige bebouwing. Op een plek waar een huis is gesloopt, bloeien witte violen tussen het puin en de sloopresten. Door de aardbevingen in de provincie kampt de monumentale molen Goliath met scheuren. In de omgeving van Goliath zijn windmolens te zien: een duurzamer alternatief om energie op te wekken dan de gaswinning.

Noord-Nederland is eigenlijk het wilde westen

Nadat de jongeren hun verhaal hebben gedaan, krijgen bezoekers de mogelijkheid om de expositie Gronings Gas te zien op de eerste verdieping van de synagoge. Hier is ook een nagesprek over de verborgen verhalen achter de gaswinning en de mogelijke oplossingen. De gaswinning blijkt veel kanten te hebben: het heeft voorspoed voor Nederland gebracht. Met de opbrengsten kon de verzorgingsstaat worden opgebouwd.

Aan de andere kant is er door de ontdekking van gas in Noord-Nederland een soort ‘Texas’ ontstaan. Verschillende bedrijven claimden het gas, boeren kwamen in opstand door de gaswinning op hun land en in 1963 maakte een onderzoek van Meiborg al duidelijk dat er bodemdaling kon ontstaan door de gaswinning.

 

Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer in gesprek met jongeren. Foto: Joost Nuijten

Meedenken over de toekomst

Naast heden en verleden, gaat Gronings Gas in op de toekomst van de gaswinning in de provincie. Net als bij het Canon Young People Programme wordt het publiek actief uitgenodigd om mee te denken over duurzame oplossingen.

Voor de jongeren die mee hebben gedaan aan het Canon Young People Programme is het duidelijk: het liefst willen zij dat hun eigen leefomgeving behouden blijft en dat er wordt geïnvesteerd in duurzame energie zoals zonnepanelen en windmolens. “Wat als dat heel duur uitpakt?” wordt aan een leerling gevraagd. “We moeten dat gewoon doen,” is het veelzeggende antwoord.

 

Foto’s van het Canon Young People Programme en de Gronings Gas tentoonstelling zijn nog tot 2 juni 2019 te zien in de Synagoge Groningen.

 

©2019 NonFiction Photo site gesponsord door Borgesius Consulting

of

Login met je gegevens

of    

Je gegevens vergeten?

of

Create Account